RKD Studies

RKD Studies geeft het resultaat van wetenschappelijk onderzoek naar het oeuvre van een kunstenaar of van een onderzoek gewijd aan een specifiek onderwerp. De behandelde onderwerpen zijn de Nederlandse kunst en vormgeving van de late middeleeuwen tot heden in internationale context: het collectie- en kennisgebied van het RKD.
RKD Studies is een dynamische publicatievorm: het biedt de mogelijkheid aanvullingen via de RKDdatabases en nieuwe inzichten toe te voegen en te verwijzen naar bronnen als archiefmateriaal, literatuur, bewegend beeld of gesproken woord. 

Reageer
Counting Vermeer:  Using Weave Maps to Study Vermeer's Canvases Counting Vermeer Using Weave Maps to Study Vermeer's Canvases
X Counting Vermeer: Using Weave Maps to Study Vermeer's Canvases

Counting Vermeer features digital-image-processing-based tools developed in the past ten years for scientific examination of paintings on woven fabric. During this decade the use of digital image processing in painting analysis has progressed from a rarity to a pillar of digital art history. Automated thread counters, developed in 2007, provided the foundation for the creation of weave maps that visualize thread density and thread angle patterns. This book is the first to describe the impact of the use of these new tools in the analysis of the complete oeuvre of a renowned Old Master painter, in this case the 34 paintings on canvas by Johannes Vermeer. A significant benefit of the use of weave maps is their assistance in ascertaining whether canvas supports of separate paintings were taken from the same bolt of canvas. Consequently, weave maps are an extremely useful tool for assessing questions of dating, pendant relationships, and authenticity. Counting Vermeer demonstrates the ways in which the study of weave maps has helped inform our understanding of a number of paintings by Vermeer.

Gerson Digital: Germany Gerson Digital Germany
X Gerson Digital: Germany

In 2013 the RKD initiated a research programme under the banner of Gerson Digital. The starting point for this project is the influential publication by Horst Gerson (1907-1978), Ausbreitung und Nachwirkung der holländischen Malerei des 17. Jahrhunderts (1942), which considers the dispersal and reception of Dutch painting in other countries. Gerson Digital : Germany is a translated, illustrated and annotated chapter of Gerson’s survey, on cultural exchange between the Netherlands and Germany (p. 197-299). This is the third publication in the Gerson Digital series. The first, concerning Poland, was published in 2013 and was supplemented by two additional articles in August 2014. The second publication, concerning Denmark, was released in 2015.

ABC Peter Vos: prenten, tekeningen, brieven & boeken ABC Peter Vos prenten, tekeningen, brieven & boeken
X ABC Peter Vos: prenten, tekeningen, brieven & boeken

De Utrechtse tekenaar, graficus en illustrator Peter Vos (1935-2010), opgeleid aan de Rijksakademie, creëerde in ruim 50 jaar een groot en veelzijdig oeuvre. In de laatste decennia van de vorige eeuw werd de kunstenaar in Nederland in brede kring beroemd door zijn Beestenkwartet (1970) en de door hem verluchte Sprookjes van de Lage landen (1972-1974). Naast de illustraties voor meer dan honderd boeken en van onder meer het weekblad Vrij Nederland, is zijn vrije werk - vooral in de vorm van tekeningen waarin dieren en vooral vogels, maar ook persoonlijke thema’s een grote rol spelen - omvangrijk en indrukwekkend. Uitgaande van zijn werk in openbare Nederlandse collecties, met name van het Rijksprentenkabinet van het Rijkmuseum te Amsterdam en het Gemeentemuseum Den Haag, krijgen vele honderden tekeningen, prenten, illustraties en getekende brieven een plaats in deze digitale publicatie. Hoewel het grafische werk van de kunstenaar veel minder omvangrijk is als dat van zijn vriend Charles Donker (zie de eerder verschenen RKD- Monograph), wordt zijn oeuvre bestaande uit droge naald prenten en litho’s, ontstaan tussen 1953 en 1995, met de voor Vos karakteristieke thema’s, zo volledig mogelijk beschreven en afgebeeld. Daarbij is meer aandacht besteed aan de thema’s in zijn werk: zo is een gedigitaliseerde versie opgenomen van het (thans uitverkochte) boek Peter Vos-Metamorfosen uit 2013. Daarnaast zijn aansluitend bij de onlangs verschenen uitgave Peter Vos-Getekende brieven, de brieven in openbaar bezit in Amsterdam en Den Haag (onder meer van het RKD) volledig opgenomen. In de loop van dit en de komende jaren zal de publicatie aanzienlijk worden uitgebreid, waarbij de door Vos getekende boeken volledig worden afgebeeld, de brieven en de Metamorfosen aangevuld en zo mogelijk gecomplementeerd worden en aan de illustraties meer aandacht wordt besteed. Daarbij zal worden uitgegaan van zijn werk in particuliere verzamelingen, waarin zich nog steeds de meest belangrijke kernen van zijn werk bevinden.

Oranjezaal: catalogus en documentatie Oranjezaal catalogus en documentatie
X Oranjezaal: catalogus en documentatie

Jarenlang uitvoerig onderzoek heeft een schat aan gegevens opgeleverd over de unieke reeks van zeventiende-eeuwse schilderingen in de Oranjezaal van Paleis Huis ten Bosch. Tijdens de in 1998-2001 uitgevoerde restauratie werden alle schilderingen grondig technisch onderzocht. Daarnaast werd bovendien kunsthistorisch, iconografisch en archivalisch onderzoek verricht naar dit ensemble, dat behoort tot de hoogtepunten van het Nederlands cultureel erfgoed. Dankzij deze onderzoekingen is nieuw inzicht ontstaan over de opzet, ontstaansgeschiedenis en latere lotgevallen, waarvan de hier gepresenteerde digitale catalogus de neerslag vormt. In deze catalogus zijn alle basisgegevens per schilderij bijeengebracht en voorzien van uitvoerige commentaren.

Grensoverschrijdende Inspiratie: Nederlandse kunst in Europees perspectief in de negentiende eeuw Grensoverschrijdende Inspiratie Nederlandse kunst in Europees perspectief in de negentiende eeuw
X Grensoverschrijdende Inspiratie: Nederlandse kunst in Europees perspectief in de negentiende eeuw

Op 2 december 2011 organiseerden Sara Tas, Eveline Deneer en Manon van der Mullen samen met het RKD een studiedag met als thema: artistieke relaties tussen Nederland en het buitenland in de negentiende eeuw. Aanleiding hiervoor was de vraag of de negentiende eeuw wel de eeuw van het nationalisme was zoals lang in het kunsthistorische discours werd volgehouden. Verschillende vragen kwamen die dag aan de orde zoals: in hoeverre zijn onze inzichten vertekend door dit negentiende-eeuwse idee van nationalisme? Welke kunst en kunstenaars zijn hierdoor in de vergetelheid geraakt? Hoe bekeek men Nederlandse kunst vanuit andere landen in de negentiende eeuw? Wat betekende het buitenland voor Nederlandse kunstenaars? Welk belang hadden internationale artistieke uitwisselingen uit de ‘eeuw van nationalisme’? Kortom, hoe houdbaar is dit idee van nationalisme in de kunst eigenlijk? Deze digitale publicatie is de weerslag van de lezingen die op 2 december 2011 werden gegeven. Rachel Esner schreef naar aanleiding van de artikelen een prikkelende uitleiding.

Gerson Digital: Denmark Gerson Digital Denmark
X Gerson Digital: Denmark

In 2013 is het RKD, onder de noemer Gerson Digital, een grootschalig, wetenschappelijk documentatie-onderzoek gestart naar de Noord- en Zuid-Nederlandse schilder- en tekenkunst uit de Gouden Eeuw in Europees perspectief. Uitgangspunt hiervoor is Horst Gersons (1907-1978) gezaghebbende, maar gedateerde overzichtswerk Ausbreitung und Nachwirkung der Holländischen Malerei des 17. Jahrhunderts uit 1942. Doel is te komen tot een geheel herziene, wetenschappelijk geannoteerde en geïllustreerde digitale uitgave en onderzoek naar de Ausbreitung te bevorderen; een van de programma’s van het RKD.

Het Beeld-snyders Kunst-kabinet: Francis van Bossuit en het Hollands Classicisme Het Beeld-snyders Kunst-kabinet Francis van Bossuit en het Hollands Classicisme
X Het Beeld-snyders Kunst-kabinet: Francis van Bossuit en het Hollands Classicisme

Na een lang verblijf in Rome vertaalde de beeldsnijder Francis van Bossuit (ca. 1635-1692) de door hem bestudeerde meesterwerken uit de oudheid, renaissance en barok in een reeks reliëfs en kleine sculpturen in ivoor, hout en klei. Dankzij een in 1727 verschenen prentreeks, het Beeld-snyders Kunst-kabinet, kon een deel van zijn oeuvre worden geïdentificeerd. Naar nu blijkt vormden zijn sculpturen een belangrijke inspiratiebron voor een groep Nederlandse schilders uit de late zeventiende eeuw. Van Bossuit wordt hiermee herontdekt als een sleutelfiguur van het Hollandse Classicisme. Deze Monograph verbindt het nu bekende oeuvre van Van Bossuit met zijn inspiratiebronnen, variërend van Romeins beeldhouwwerk tot schilderijen uit zijn eigen tijd. Vervolgens wordt een uniek overzicht gegeven van de door deze ‘ cabinetsculpturen’ beïnvloede Nederlandse schilderijen en tekeningen, waarbij ook het toenmalige netwerk van Nederlandse verzamelaars, mecenassen en kunsthandelaren uitgebreid aan bod komt.

Piet Mondrian: catalogue raisonné Piet Mondrian catalogue raisonné
X Piet Mondrian: catalogue raisonné

This Monograph presents an overview of Piet Mondrian’s complete oeuvre, with descriptions and illustrations of almost 1,500 paintings, drawings, watercolours, sketches and some items of furniture. They were previously included in Piet Mondrian: Catalogue Raisonné (1998), compiled by Robert P. Welsh (1932-2000), the American art historian and authority on Mondrian’s naturalistic work, and by Joop M. Joosten (1926), who specialized in the abstract work (hereafter Welsh/Joosten 1998). This digital oeuvre catalogue also contains dozens of new works, and information about new exhibitions, sales and literature has been added. The numbering of Mondrian’s works in Welsh/Joosten 1998 has been maintained.